حضرت زهرا(س)؛ راز پیوند رسالت و امامت در کلام آیت‌الله وحید خراسانی

به گزارش پایگاه فکر و فرهنگ مبلغ، در طول تاریخ، کتاب‌ها و نوشته‌های فراوانی درباره شخصیت و فضائل حضرت فاطمه زهرا(س) به رشته تحریر درآمده و سخنان بسیاری در وصف مقام آن حضرت بیان شده است؛ با این حال، هیچ‌یک نمی‌تواند حقیقت اقیانوس بی‌کران فضائل ایشان را به‌طور کامل آشکار کند.

عظمت حضرت زهرا(س) فراتر از شناخت بشر

آیت‌الله وحید خراسانی با اشاره به محدودیت شناخت بشر در برابر مقام معنوی حضرت زهرا(س)، تأکید می‌کنند که عظمت وجودی ایشان چنان بلندمرتبه است که شناخت حقیقی آن حضرت جز برای معصومان(ع) میسر نیست.

بنابر روایت حوزه، در همین زمینه، روایتی از امام صادق(ع) درباره علت نام‌گذاری حضرت فاطمه(س) نقل شده است:

«إِنَّمَا سُمِّیَتْ فَاطِمَةَ لِأَنَّ الْخَلْقَ فُطِمُوا عَنْ مَعْرِفَتِهَا»

یعنی فاطمه(س) فاطمه نامیده شد؛ زیرا آفریدگان از شناخت حقیقت وجودی ایشان ناتوان و محروم‌اند.

از این منظر، شناخت مقام حضرت زهرا(س) نیازمند مراجعه به گنجینه روایات و معارف اهل‌بیت(ع) است.

حضرت زهرا(س)، حلقه اتصال رسالت و امامت

یکی از مهم‌ترین محورهای تبیین مقام حضرت زهرا(س) در کلام آیت‌الله وحید خراسانی، نقش بی‌بدیل ایشان در پیوند میان رسالت و امامت است.

ایشان حضرت فاطمه(س) را حلقه اتصال امت اسلامی با رسالت پیامبر اکرم(ص) و امامت اهل‌بیت(ع) معرفی می‌کنند؛ بانویی که تداوم وجودی و معنوی پیامبر(ص) در عالم، به برکت وجود ایشان استمرار یافته است.

حضرت زهرا(س) از یک سو مادر و سرچشمه نسل پیامبر(ص) و از سوی دیگر، منشأ تداوم سلسله امامت و ولایت هستند.

آیت‌الله وحید خراسانی در توصیف این جایگاه، مقامات امامان پس از حضرت زهرا(س) را جلوه‌هایی از شجره طیبه وجود ایشان می‌دانند؛ از حلم امام حسن مجتبی(ع) و شجاعت امام حسین(ع) تا عبادت امام سجاد(ع)، علوم امام باقر(ع) و امام صادق(ع)، دانش و معارف امامان دیگر و سرانجام وجود مبارک حضرت مهدی موعود(عج).

در این نگاه، حضرت زهرا(س) سرچشمه طلوع ستارگان آسمان امامت و ولایت‌اند؛ شجره‌ای پاک که ریشه در زمین دارد و شاخه‌های آن به آسمان رسیده است.

گوهر مکنون خلقت و برترین بانوی جهان

آیت‌الله وحید خراسانی در بخش دیگری از نوشتار خود، به فضائل و مقامات اختصاصی حضرت فاطمه(س) در روایات اشاره می‌کنند.

یکی از جلوه‌های این عظمت، پیوند وجودی آن حضرت با آیه نهم سوره انسان است:

«إِنَّمَا نُطْعِمُکُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ لَا نُرِیدُ مِنْکُمْ جَزَاءً وَلَا شُکُورًا»

این آیه بیانگر اخلاص بی‌نظیر اهل‌بیت(ع) در اطعام نیازمندان و انجام کار نیک، تنها برای رضای خداوند است.

همچنین در روایتی از پیامبر اکرم(ص) آمده است که نام حضرت فاطمه(س) بر در بهشت با عنوان «فاطمة خیرة الله» ثبت شده است؛ تعبیری که از برگزیدگی و منزلت ویژه ایشان حکایت دارد.

از دیگر فضائل نقل‌شده درباره آن حضرت، جایگاه ایشان در روز قیامت است. در روایتی آمده است:

«أَوَّلُ شَخْصٍ یَدْخُلُ الْجَنَّةَ فَاطِمَةُ»

یعنی نخستین شخصی که وارد بهشت می‌شود، فاطمه(س) است.

در روایتی دیگر نیز به دیدار پیامبران الهی با حضرت زهرا(س) اشاره شده است؛ مقامی که عظمت و منزلت آن بانوی بزرگ را در پیشگاه خداوند نشان می‌دهد.

حضرت زهرا(س) و حقیقت لیلة القدر

از دیگر بخش‌های برجسته این نوشتار، تبیین ارتباط میان حضرت فاطمه زهرا(س) و حقیقت لیلة القدر است.

آیت‌الله وحید خراسانی با استناد به روایتی از امام صادق(ع)، به این حقیقت اشاره می‌کنند که در تأویل باطنی، لیلة القدر با وجود مقدس حضرت فاطمه(س) ارتباط دارد.

در این روایت آمده است:

«لَیْلَةُ الْقَدْرِ فَاطِمَةُ»

یعنی لیلة القدر، فاطمه است.

بر اساس ادامه این روایت، هرکس حضرت فاطمه(س) را آن‌گونه که شایسته معرفت ایشان است بشناسد، حقیقت شب قدر را درک کرده است.

همچنین در روایتی از امام صادق(ع)، برای حضرت زهرا(س) نه نام الهی ذکر شده است: فاطمه، صدیقه، مبارکه، طاهره، زکیه، راضیه، مرضیه، محدثه و زهرا.

در پایان همین روایت، به جایگاه بی‌همتای حضرت زهرا(س) اشاره شده و بیان شده است که اگر امیرالمؤمنین علی(ع) با ایشان ازدواج نمی‌کرد، در سراسر زمین تا روز قیامت همتایی برای آن حضرت وجود نداشت.

کرامت خدمتگزاران آستان حضرت زهرا(س)

آیت‌الله وحید خراسانی در ادامه، به نقل حکایاتی از کرامات خدمتگزاران حضرت زهرا(س) می‌پردازند؛ حکایاتی که در منابع روایی و تاریخی شیعه نقل شده‌اند.

یکی از این حکایات درباره ام‌ایمن است. بنا بر نقل ابن شهرآشوب در کتاب مناقب آل ابی‌طالب، ام‌ایمن پس از رحلت حضرت زهرا(س) دیگر تاب ماندن در مدینه را نداشت و راهی مکه شد.

او در مسیر سفر، در اثر تشنگی شدید به خداوند متوسل شد و خود را خدمتگزار دختر پیامبر(ص) معرفی کرد. در این هنگام، بنا بر روایت، دَلوی از آب بهشتی برای او فرود آمد و پس از نوشیدن آن، تا هفت سال احساس گرسنگی و تشنگی نکرد.

حکایت دیگری نیز درباره فضه، خدمتگزار حضرت زهرا(س)، نقل شده است. در این روایت، از کرامت و عنایت الهی به یکی از وابستگان و خدمتگزاران خاندان ایشان سخن گفته می‌شود.

این حکایات در نوشتار آیت‌الله وحید خراسانی، جلوه‌ای از عظمت معنوی حضرت زهرا(س) و منزلت خدمت به آستان آن بانوی بزرگ معرفی شده‌اند.

حضرت زهرا(س)، محور معرفت و ولایت

آیت‌الله العظمی وحید خراسانی در جمع‌بندی این معارف، حضرت فاطمه زهرا(س) را شخصیتی می‌دانند که حقیقت وجودی و مقام معنوی ایشان فراتر از ادراک عادی بشر است.

در این نگاه، انوار نبوت پیامبران الهی و مشعل امامت امامان هدایت، با وجود مقدس آن حضرت پیوندی عمیق دارد و آخرین ثمره این شجره طیبه، وجود مبارک حضرت ولی‌عصر(عج) است؛ امامی که با ظهور خود زمین را سرشار از عدالت و دادگری خواهد کرد.

این نوشتار، با تکیه بر آیات قرآن و روایات اهل‌بیت(ع)، یادآور جایگاه بی‌نظیر حضرت زهرا(س) در معارف شیعه و ضرورت شناخت هرچه بیشتر مقام آن بانوی بزرگ است.